Ku wa gatanu, tariki ya 31 Ukwakira 2025, herekana Perezida wa Koreya y'Epfo Lee Jae Myung (R) na Perezida w'Ubushinwa Xi Jinping bitabiriye ifunguro ry’ibirori mu nama yabereye i Gyeongju.
Inama y’abayobozi b’ubukungu bwa Aziya-Pasifika (Apec) yatangiye ku wa gatanu ubwo abayobozi b’isi bateraniraga hamwe kugira ngo baganire ku buryo bwo kongera imbaraga no gutera imbere mu gihe hagenda hagaragara umuvuduko w’ubucuruzi bumwe ndetse n’izindi nzitizi.
Iki giterane cy’iminsi ibiri cyahuje abayobozi b’ubukungu 21 bw’abanyamuryango ba Apec, ibihugu by’abashyitsi ndetse n’abahagarariye imiryango mpuzamahanga, baganira ku gukomeza ubucuruzi bwisanzuye no gushimangira ubufatanye bw’ubukungu bw’akarere ku isonga ku murongo w’ibyigwa.
Abayobozi ba Apec bageze i Gyeongju kwitabira ihuriro ry’iki cyumweru, barimo Perezida w’Ubushinwa Xi Jinping na Minisitiri w’intebe w’Ubuyapani Sanae Takaichi.
Perezida wa Leta zunze ubumwe za Amerika, Donald Trump asibye inama y’abayobozi, amaze kugenda nyuma yo kwitabira ihuriro ry’ubucuruzi no kugirana ibiganiro na Perezida Lee Jae Myung na Xi
Ibirori byatangiranye na Lee guha ikaze bagenzi be basuye ndetse n’abashyitsi bitabiriye mbere y’isomo rya mbere ritangira, rikazakorwa ku nsanganyamatsiko igira iti: “Kugana mu karere gahuza abantu benshi ndetse no hanze yacyo.”
Ibiro bya Perezida wa Repubulika byavuze ko abayobozi bateganya kuganira ku buryo bwo gutuma akarere ka Aziya-Pasifika “karushaho gukingurwa, gukora neza no guhangana.”
Perezida Lee azagira uruhare mu kiraro cy’abayobozi kugira ngo bafashe kumvikana ku bijyanye n’ubufatanye bwa hafi. Tugamije kugarura ubushake bw’akarere mu bufatanye no gushakisha ingamba zifatika za Apec kugira ngo ikomeze kuba ihuriro ry’ubukungu ry’akarere ndetse n’urubuga rujyanye n’ejo hazaza.
Koreya y’Epfo, nk’uwakiriye inama y’uyu mwaka wa Apec, irashaka gutanga ibisubizo byemejwe n’abitabiriye Apec bose mu itangazo ryayo ryateganijwe Gyeongju kandi ishyira ahagaragara ibikorwa byayo bwite, nk’ubwenge bw’ubukorikori (AI) n’impinduka z’abaturage.
Muri ibyo biganiro byombi, abayobozi bazasuzuma ibyifuzo byatanzwe n’abayobozi bakuru b’ububanyi n’amahanga n’ubucuruzi b’abanyamuryango ba APEC ku buryo bwo guteza imbere akarere ka Aziya-Pasifika, binyuze mu mbaraga nko gushimangira ubufatanye mu itangwa ry’itumanaho n’inzibacyuho.
Gushimangira ni ukumenya niba ndetse n’uburyo abayobozi bazagera ku bwumvikane ku bijyanye no gushyiraho inzira y’ubucuruzi mpuzamahanga, kuko bafite ibitekerezo bitandukanye ku bijyanye n’ubucuruzi bw’ubucuruzi bwisanzuye ku isi bushimangirwa n’ibihugu byinshi ndetse na gahunda ya WTO.
Mu myaka yashize, byinshi mu bukungu bwa Apec byemeje ubucuruzi bwisanzuye bushingiye kuri gahunda ya WTO kandi bongera gushimangira ubwitange bwabo mu mpande zombi.
Hagati ya 2021 na 2024, amatangazo yose y’inama ya Apec yarimo interuro: sisitemu ishingiye ku mategeko y’ubucuruzi bw’ibihugu byinshi hamwe na WTO ishingiro ryayo, yagaragaye bwa mbere mu itangazo rya 2021, nyuma ya manda ya mbere ya Trump irangiye.
Itangazo ry’umuyobozi rishobora kwemerwa gusa ku bwumvikane, ku nkunga ya buri munyamuryango wa APEC.
Nyuma y’inama ya nyuma y’abaminisitiri ba Apec, ku wa kane, Minisitiri w’ububanyi n’amahanga wa Koreya yepfo Cho Hyun yavuze ko iri huriro ryegereye cyane kugira ngo hamenyekane itangazo rihuriweho, hakaba ibiganiro by’umunota wanyuma ku magambo ya minisitiri, bizoherezwa mu nama y’abayobozi.
Cho ati: “Turateganya ko inyandiko ya minisitiri izemezwa bitarenze ku wa gatandatu, ubwo tuzaba dufite umwiherero w’abayobozi.”
@Rebero.rw
About The Author
